Nhiều gia đình phân vân không biết có nên đầu tư thiết bị lọc nước đầu nguồn cho toàn bộ ngôi nhà hay không
Mới tuần trước, một gia đình hỏi bên mình có nên lắp thiết bị lọc nước đầu nguồn cho cả nhà mới xây không. Câu hỏi này rất phổ biến. Nhiều người xây nhà xong mới nghĩ đến chuyện nước sinh hoạt. Đây cũng là một trong những vật liệu, phụ kiện và thiết bị cho công trình dân dụng mà nhiều gia đình cần tìm hiểu kỹ trước khi quyết định.
Lọc đầu nguồn là gì? Nói đơn giản, đó là đặt thiết bị ngay tại điểm nước chảy vào nhà, trước khi nước chia ra các vòi, bồn rửa, máy giặt. Nó giống một trạm gác đầu tiên, chặn cặn bẩn trước khi nước đi khắp nhà.
Ở nhiều khu vực, nguồn nước sinh hoạt vẫn còn cặn. Có nơi lẫn phèn, có nơi lẫn rỉ sét từ đường ống cũ. Nước máy đi qua hệ thống ống dẫn lâu năm cũng dễ nhiễm tạp chất, loại tạp chất li ti mà mắt thường khó thấy được.
Dùng nước như vậy lâu dài, sức khỏe cả nhà bị ảnh hưởng, nhất là trẻ nhỏ và người lớn tuổi vì sức đề kháng yếu hơn. Bên mình hay khuyên khách hàng nên hiểu rõ lợi ích của thiết bị này trước khi quyết định. Đầu tư đúng chỗ sẽ tiết kiệm hơn nhiều về sau, so với việc sửa đường ống hay thay thiết bị hỏng vì cặn bẩn.
Có nhà bên mình từng tư vấn ở khu ngoại thành, giếng khoan mới đào. Nước bơm lên còn mùi tanh nhẹ, để lắng một lúc thì thấy cặn vàng đọng dưới đáy xô. Sau khi lắp lọc đầu nguồn, nước trong hẳn, mùi tanh cũng hết. Đó là một ví dụ thực tế, mỗi nhà một hoàn cảnh khác nhau, nhưng vẫn đáng để bạn tham khảo trước khi quyết định.
Vì sao hệ thống lọc nước từ đầu nguồn đáng để gia đình cân nhắc
Bảo vệ đường ống và thiết bị dùng nước trong nhà
Cái lợi đầu tiên, dễ thấy nhất: bảo vệ đường ống trong nhà. Cặn bẩn tích tụ lâu ngày sẽ làm nghẹt van. Áp lực nước yếu dần theo thời gian. Nặng hơn, cặn còn làm hỏng gioăng cao su ở vòi sen, máy giặt.
Bên mình từng xử lý một ca cụ thể. Bình nóng lạnh nhà khách hàng đóng cặn dày sau ba năm dùng. Bình tốn điện hơn hẳn để đun cùng một lượng nước. Tuổi thọ thanh đun cũng giảm rõ rệt. Nếu có lọc đầu nguồn từ đầu, phần lớn cặn đã bị chặn lại trước khi kịp vào bình.
Đầu tư thiết bị công trình nào cũng vậy. Chặn được rủi ro từ gốc thì đỡ tốn kém về sau, giống như việc chọn sẵn máy phát điện dự phòng cho công trình thay vì để mất điện rồi mới tìm mua gấp.
Một sai lầm bên mình hay gặp: nhiều nhà chỉ lắp máy lọc nhỏ ngay dưới bồn rửa bếp, chỉ lo cho vòi nấu ăn, còn cả hệ thống ống nước phía sau vẫn chịu cặn bẩn mỗi ngày. Về lâu dài, đường ống âm tường xuống cấp âm thầm. Đến khi rò rỉ mới phát hiện ra thì đã tốn kém sửa chữa.
Vị trí lắp thiết bị cũng đáng cân nhắc kỹ. Nên đặt gần đồng hồ nước tổng, chỗ khô ráo, dễ thao tác khi bảo trì. Đừng nhét vào góc khuất khó với tới, sau này thay lõi sẽ rất bất tiện.
Nước sạch cho mọi sinh hoạt, không riêng nước uống
Cái lợi thứ hai, ít người để ý. Lọc đầu nguồn phục vụ toàn bộ sinh hoạt, không chỉ nước uống. Máy lọc để bàn hay máy RO thường chỉ xử lý nước cho một vòi uống trực tiếp mà thôi.
Còn nước tắm, nước giặt, nước rửa chén thì sao? Nếu nhà không có hệ thống đầu nguồn, những nguồn này vẫn chưa được lọc. Da và tóc cũng bị ảnh hưởng bởi nước cứng, nước nhiều cặn, dù ít người nghĩ tới điều này.
Khách hàng của bên mình từng phản hồi một điều thú vị. Sau khi lắp lọc đầu nguồn, quần áo giặt xong mềm hơn hẳn, cũng ít bị ố vàng theo thời gian.
Muốn biết nước nhà mình sạch tới đâu, bên mình hay gợi ý dùng bút đo TDS. TDS là chỉ số đo tổng lượng chất rắn hòa tan trong nước, tính bằng đơn vị ppm. Nước máy đạt chuẩn thường dưới 300 ppm. Đo trước và sau khi lọc, bạn sẽ thấy hiệu quả bằng con số cụ thể, không chỉ cảm nhận bằng mắt thường.
Với nhà đang làm hồ sơ vật liệu, phụ kiện và thiết bị cho công trình dân dụng, có một việc cũng đáng lưu tâm. Đó là lưu lại thông số kỹ thuật, thời điểm lắp đặt từng món. Việc này quan trọng không kém phần chọn thiết bị. Một số đơn vị hiện dùng công nghệ để quản lý hồ sơ vật liệu công trình gọn gàng hơn, tránh thất lạc giấy bảo hành hay lịch bảo trì.
Trước khi lắp hệ thống lọc nước cho nhà, cần để ý điều gì
Chọn công suất theo đúng nhu cầu sử dụng
Chọn đúng công suất là bước đầu tiên. Đây cũng là bước nhiều người làm sai nhất. Công suất lọc là gì? Nói đơn giản, đó là lượng nước thiết bị xử lý được trong một giờ.
Nhà bốn người thường dùng nước khác hẳn nhà hai người, nhất là vào giờ cao điểm, khi vòi sen, máy giặt, bồn rửa cùng chạy một lúc. Chọn công suất thấp quá, nước sẽ yếu vào những giờ đó. Chọn dư quá, tiền đầu tư ban đầu tăng lên không cần thiết. Tiền điện vận hành cũng vậy.
Bên mình thường hỏi khách ba điều trước khi tư vấn. Số người trong nhà là bao nhiêu? Có mấy điểm lấy nước cùng lúc? Áp lực nước khu vực hiện tại ra sao? Ba câu trả lời này quyết định gần hết bài toán chọn thiết bị.
Công suất thường được ghi theo lít trên phút, hoặc mét khối trên giờ. Sai lầm phổ biến là chọn công suất theo diện tích nhà, giống như chọn máy lạnh. Nhưng nhu cầu nước không tỷ lệ thuận với diện tích. Nhà rộng mà ít người ở vẫn có thể dùng nước ít hơn nhà nhỏ đông người.
Ví dụ dễ hình dung: nhà năm người, buổi sáng thường có hai vòi sen và một máy giặt chạy cùng lúc. Bên mình thường tư vấn chọn thiết bị công suất khoảng một mét khối mỗi giờ trở lên cho trường hợp này. Con số cụ thể vẫn nên hỏi kỹ đơn vị lắp đặt, vì mỗi nhà một kiểu ống, một kiểu bồn chứa.
Đừng quên bảo trì, thay lõi lọc đúng hạn
Lõi lọc là phần hay bị bỏ quên sau khi lắp xong. Đây là bộ phận trực tiếp giữ lại cặn bẩn. Cần thay theo chu kỳ, thường từ ba đến sáu tháng, còn tùy loại nước đầu vào và tần suất sử dụng.
- Nước chảy yếu hơn bình thường, dù đã kiểm tra van tổng
- Nước có mùi lạ, hơi tanh dù nguồn cấp không đổi
- Đèn báo hoặc đồng hồ áp suất chuyển sang vùng đỏ
Đó là ba dấu hiệu cho thấy đã đến lúc thay lõi, dù chưa tới hẹn định kỳ theo lịch. Bỏ qua chuyện này, hiệu quả lọc giảm dần mà mắt thường khó nhận ra ngay.
Mẹo nhỏ bên mình hay dặn khách: dán một tem ghi ngày thay lõi ngay trên thân thiết bị. Nhìn phát biết ngay, khỏi phải nhớ hay tra sổ.
Việc theo dõi lịch bảo trì cũng nên làm bài bản, nhất là với nhà có nhiều thiết bị dùng nước. Một số công trình dân dụng giờ áp dụng công nghệ để nhắc lịch bảo trì công trình tự động, tránh quên thay lõi hay bảo dưỡng thiết bị đúng hạn.
Một điều nữa bên mình muốn nhắc: nên chọn đơn vị cung cấp có thông tin rõ ràng, dễ tra cứu. Nhiều nhà cung cấp vật liệu, phụ kiện và thiết bị cho công trình dân dụng uy tín hiện đầu tư hẳn kênh riêng, kiểu như thiết kế website bán hàng chuyên nghiệp, để khách xem thông số, đặt hàng, tra bảo hành mà khỏi cần gọi điện hỏi lòng vòng.
Chọn đúng vật liệu, phụ kiện và thiết bị cho công trình dân dụng để an tâm nguồn nước cho cả nhà
Quay lại câu hỏi ban đầu. Thiết bị lọc nước đầu nguồn có thực sự cần thiết không? Với nhà ở khu vực nguồn nước chưa ổn định, câu trả lời của bên mình là nên đầu tư sớm. Nhà dùng đường ống lâu năm cũng vậy. Đừng chờ đến khi nước có vấn đề mới lo.
Nếu ngân sách còn hạn chế, cứ ưu tiên công suất vừa đủ nhu cầu thực tế. Đừng chạy theo thiết bị đắt tiền nhất trên thị trường. Quan trọng hơn cả là duy trì thói quen thay lõi lọc đúng hạn. Thiết bị tốt đến đâu cũng cần bảo trì. Có vậy mới phát huy hết công dụng lâu dài.
Khi tìm đơn vị lắp đặt, bạn nên hỏi rõ chế độ bảo hành. Hỏi luôn có hỗ trợ thay lõi định kỳ hay không. Một đơn vị làm ăn nghiêm túc luôn sẵn sàng trả lời rành mạch những câu hỏi này, không vòng vo.